Fumigasyon

Fumigasyon

Fumigasyon ve depolanmış ürün zararlıları hakkında bilgi almak ve ücretsiz ön inceleme için, 444 3 700 numaralı hattımızdan hemen bizi arayın.

Fumigasyon uygulamalarının en büyük avantajı, diğer kimyasal mücadele yöntemlerinin yetersiz kaldığı durumlar da ürün ile iç içe olan zararlılara karşı doğrudan uygulanabilmesidir. Ancak bu uygulamalar aynı zamanda insanlar ve diğer canlılar içinde, oldukça tehlikeli sonuçlar doğurabilir. Bu yüzden Fumigasyon uygulamaları, ruhsatlı şirketler ve fumigasyon sertifikasına sahip, eğitimli personeller tarafından yapıalıdır.

Fumigasyon Nedir?

Özellikle depolanmış ürün zararlıları mücadelesinde, zararlıların yumurta, larva, pupa ve ergin formlarına karşı uygulanabilen fumigasyon işlemi, belirli bir hacimde sıcaklık, ürün tipi, zaman, zararlı ve nem gibi kıstasları da göz önünde bulundurarak tüm hacmi, fumigant gazlara maruz bırakma işlemidir. Bu işlemin ürüne uygulanabilmesi ve kalıntı miktarının tolerans değerler içinde bulunması, fumigasyon işleminin diğer ilaçlama yöntemlerinden daha avantajlı hale gelmesini sağlamaktadır.

Fumigasyon Yönetmeliği

Yönetmeliğinin kapsamı, ithalat, ihracat ve yurt içinde bulunan, hareket eden ürünlerin içerisinde bulunabilecek, tüm zararlı türlerinin yurtiçi veya uluslararası hareketini engellemek ve önüne geçmek adına yapılacak fumigasyon işlemleri ile ilgili tüm konuları kapsar. Yönetmeliğin amacı; bitkisel ürünler, orman ürünleri ve diğer ürünlerin, depolandıkları, taşındıkları ve yetiştirildikleri ortamların zararlılardan temizlenmesi, miktar ve kalite kayıplarının önlenmesi amaçlarını içerir. Bu amaçla uygulamaları yapacak operatörlerin eğitilmesi ve yetkili kılınmasına ilişkin konuları düzenlemektedir.

Fumigasyon Sertifikası

Uygulamaları gerçekleştirecek, öncesi ve sonrasında alınması gerekli önlemleri eksiksiz şekilde yerine getirilmesini sağlayacak kişilerin, Fumigasyon operatörü olması gerekmektedir. Sertifika alacak operatörlerin, T.C. vatandaşı, 18 yaşından büyük ve Ziraat mühendisi olmaları gerekmektedir. Bakanlığın açtığı kurslara katılarak başarılı olan Ziraat mühendisleri Fumigasyon sertifikası almaya hak kazanarak uygulama yapabilirler.

Fumigasyon Ruhsatı

Uygulama öncesi alınması gerekli en önemli tedbir, işlemin ruhsatlı bir şirket tarafından yapılmasıdır.  6968 sayılı Zirai Mücadele ve Zirai Karantina Kanununun 32. maddesi gereği, Fumigasyon işlemi yapacak kurum ve kuruluşlar yasal olarak fumigasyon ruhsatı almak zorundadırlar. Fumigasyon ruhsatı almak isteyenler, zirai karantina müdürlüklerine başvuruda bulunarak gerekli incelemeler sonucunda ruhsat almaya hak kazanırlar.

Fumigasyon Tutanağı

Her uygulaması sonrasında bir Fumigasyon tutanağı hazırlanması zorunludur. Bu tutanak Fumigasyonu talep edenlerin yetkili temsilcileri ile fumigasyon operatörleri tarafından düzenlenerek imza altına alınır. Tutanakta başlıca; Fumigasyonu Yaptıran Firma, Fumigasyonun Yapıldığı Yer, Fumigasyon Şekli, Operasyon Adedi, Ürünün Cinsi, Ambalaj Adedi, Ürünün Miktarı (Kg), Ambalaj Şekli ve Markası, İlaçlanan hacim (m3), Fumigasyon sıcaklığı(C), Fumigasyon dozu, Kullanılan Fumigant ın Cinsi, Fumigant ın miktarı, Açılış-Kapanış gün ve saati, Fumigasyonun ne maksatla yapıldığı ve Fumigasyon yapan personellerin bilgileri ve imzalar yer alır.

Fumigasyon Nasıl Yapılır?

Bu uygulama fabrikalarda, ticari nakliyat araçlarında, gıda depolarında birçok zararlı türüne karşı yapılabilir. Uygulamalar farklı teknikler ve farklı fumigant çeşitleri ile gerçekleştirilebilir. Uygulama yapılacak ürün, hedeflenen zararlı türü, çevre şartları fumigasyonun nasıl yapılacağına etki eden en önemli faktörlerdir.

Fumigasyon Uygulama Alanları

  • Fabrikalarda
  • Gemilerde
  • Müzelerde
  • Boş ve dolu depolarda
  • Konteynerler da
  • Silolarda ve ambarlar da
  • Tarihi eser ve müzeler de
  • Çadır altı uygulamalarında kullanılabilmektedir

Fumigasyon da Alınması Gereken Tedbirler

Profesyonel bir ekip ve donanım gerektiren bu işlem, aşağıda belirtilen önlemlerin alındığından emin olun!

  • Uygulama esnasında operatör belgesine sahip en az bir personel hazır bulundurulmalıdır.
  • Uygulama yapılan alanda, elektronik malzemelerde oluşabilecek zararlar ve yangın ihtimaline karşı önlemler alındığından emin olunuz.(Fumigantlar şartlar uygun olduğunda patlama ve yangın oluşturma riskine sahiptir.)
  • Fumigasyona katılan ekibin uygulama ve çıkış planları oluşturduğundan emin olunuz. (Hatalı Fumigasyon işlemi yüksek oranda ölüm riski taşımaktadır.)
  • Uygulama yapılacak alandaki zararlı türü, gaz miktarı ve sürenin doğru hesaplandığından emin olunuz.(Düşük doz ve yanlış zamanlama sonucu yumurta larva pupa veya ergin formların tamamını yok edemeyebilirsiniz)
  • Uygulama yapılacak alandaki yalıtım ve sızdırmazlığın tam anlamı ile sağlandığından emin olunuz.
  • Uygulama alanında sıcaklık değerlerinin uygun olduğundan emin olunuz.
  • Fumigantların alana homojen bir şekilde dağıtıldığından emin olunuz.
  • Uygulamadan sonra sızdırmazlığın kontrol edildiğinden emin olunuz.
  • Alanın, kullanıma açıldıktan sonra gerekli gaz ölçümlerinin yapıldığından emin olunuz.
  • Atıkların, usulüne uygun imha edildiğinden emin olunuz.

Fumigasyon İşlemine Etki Eden Faktörler

  • Fumige edilecek ortamın sıcaklığı ve nemi
  • Fumigasyonun uygulama süresi
  • Fumigasyonda kullanılan fumigant’ ın özelliği
  • Uygulama yapılacak alanın gaz geçirmezliği
  • Ürüne bulaşmış olan zararlının özelliği
  • Uygulama tekniği
  • Uygulama yapılacak olan alanın, hava hareketi
  • Fumige edilecek ürünün miktarı
  • Fumige edilecek ürünün özellikleri

Fumigasyon Teknikleri

Bu teknikler, fumigant ın verildiği yerin hava basıncı göz önünde bulundurularak 2’ ye ayrılır.

  • Vakum Fumigasyonu
  • Atmosferik Fumigasyon
Vakum Fumigasyonu

Fumigant ın uygulandığı alanın içinde bulunan havanın belirli bir oranda boşaltılması ve daha sonra bu alana fumigant verilmesi işlemidir. Bu tekniğinin uygulanabilmesi için özel tesislere ihtiyaç vardır. Bu teknikle daha az fumigant kullanılarak 2-4 saat gibi kısa bir sürede kesin netice alınır. Sabit vakum tesisi ve seyyar vakum tesisi olmak üzere iki çeşit vakum tesisi bulunur.

Atmosferik Fumigasyon

Normal basınç altında yapılan fumigasyona atmosferik fumigasyon denir. Vakum Fumigasyon da olduğu gibi uygulama yapılacak alanın havasının boşaltılması söz konusu değildir. Kolay uygulanabilir olması nedeni ile genellikle bu teknik tercih edilir. Ancak atmosferik Fumigasyonun süresi vakum Fumigasyonuna göre oldukça uzundur. Uygulandığı alan ve ürün özelliklerine göre altı’ ya ayrılır.

Çadır altı Fumigasyonu

Özel olarak yapılmış farklı ölçülerde özel örtüler kullanılarak yapılan bir uygulama şeklidir. Ürünleri yerinden oynatmadan işleme tabi tutulma kolaylığı sağladığı için tercih edilir. Çok pratik ve ekonomik oluşu nedeni ile geniş bir uygulama alanına sahiptir.

Bina Fumigasyonu

Uygulama yapılacak binalarda ve fabrikalarda, bu uygulama için gerekli olan gazın geçirmezliğini sağlamak için ya içten,  kapı ve pencere gibi gaz geçirebilecek tüm yarık, çatlakların uygun bir izole maddesi ile kapatılması veya binanın tamamının gaz geçirmez çadır altına alınması suretiyle yapılmalıdır.

Konteynır Fumigasyonu

Farklı ebat ve boylardaki konteynırlara uygulanan, pratik bir işlem olduğu için oldukça fazla tercih edilen bir tekniktir. Ürünler konteynıra alındıktan sonra gerekli işlemler rahatlıkla yapılabilir.

Fumigasyon

Silo Fumigasyonu

Siloların yapılarına göre uygulama şekilleri değişir. Silo fumigasyonlarında en kritik konu gazın silonun her alanına homojen olarak dağıtılabilmesidir. Bu nedenle fumigant lar ürün elevatörle siloya aktarılırken uygulanabilir.

Gemi Fumigasyonu

Gemilerin inşası sırasında bu işleme uygun olanlar ve olmayan gemiler mevcuttur. Uygun olan gemilerde gerekli ekipman ve donanım mevcuttur. Uygun olmayan gemilerde ise gerekli önlemlerin alınması gerekmektedir. Gemi ve gümrüklü alanların Fumigasyonu ve ilaçlanmasında Entofarma Sağlık Bakanlığı Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünün vermiş olduğu Uluslararası Çalışan Taşıtlarda ve Giriş Noktalarında Uygulanacak İlaçlama İşlemlerine Ait Yetki Belgesine sahiptir.

Toprak Fumigasyonu

Yıl içinde özellikle yoğun tarımsal üretim yapılan sera gibi alanlarda uygulanır. Genellikle Metil Bromid uygulanır. Toprak fumigasyonun da işleme başlamadan önce toprağın belli derinliğine kadar ısı ölçülür. Bu ısı 10 °C’nin altında Fumigasyon işlemi yapılmaz.

Fumigasyon Ne Demek

Bu işlem ilk defa yirminci yüzyılın başlarında kullanılmaya başlanmış bir kimyasal savaşım yöntemidir. Bu uygulama her çeşit nebati ve hayvansal kaynaklı ürünler, ithalat ve ihracatı yapılan ürünler ile bu ürünlerin üzerinde taşınan ahşap paletleri, zararlılardan kurtarmak ve bu ürünlerde oluşturduğu zararı ve kaybı önlemesi amacıyla yapılır.

Fumigasyon Yapılan Zararlı Türleri

Dünya üzerinde hububat üretimindeki % 10 kaybın % 5’ i haşereler tarafından % 3’ ü kemirgenler tarafından % 2’ si de mikroorganizmalar tarafından oluşmaktadır. Haşereler ürün tanelerini yiyerek beslenmeleri sonucu sebep oldukları zararın yanında, faaliyetleri sonucu tanenin sıcaklığı ve nem oranının yükselmesine neden olmaktadırlar. Depolanmış ürüne zarar veren haşereler zarar derecesine bağlı olmak üzere iki ana gruba ayrılmaktadır.

Birincil (Primer) Zararlılar

Bu gruba giren zararlılar gelişmiş ağız yapıları nedeniyle sağlam taneleri tahrip edebilmekte ve önlem alınmadığı takdirde zararlar önemli boyutlara ulaşmaktadır. Ülkemizde bu gruba giren ve ekonomik seviyede zarar meydana getiren böceklerden önemlileri şunlardır.

Buğday biti ( Stophilus granarius )
Pirinç biti ( Stophilus oryzae )
Khapra böceği ( Trogoderma granarium )
Arpa güvesi (Sitotroga cerealella )
Ekin kambur biti (Rhizopertha dominica )
Mısır biti ( sitophilus zeameis )
Baklagil tohum böcekleri ( Bruchus spp.)
Patates güvesi ( Phthorimaea operculella )
Tütün güvesi ( Ephestia elutella )

İkincil (Sekonder) Zararlılar:

Bu gruba giren böcekler sağlam tanelerde zarar yapamamakta primer zararlıların tahrip ettiği tanelerde tahribatı artırmaktadır. Ayrıca un, irmik, makarna, bulgur vb. mamul maddelerde doğrudan zarar yapmaktadırlar. Bu gruba giren önemli zararlılar:

Kırma bitleri (Tribolium confusum )
Un kurdu (Tenebrio molitor )
Testereli böcek (Oryzaephilus surinamensis )
Küçük kırma biti (Leomophoeus ferugineus )
Ekin kara böceği (Tenebriodes mauritanicus )
Pirinç karma biti (Latheticus oryzae )
Un güvesi (Pyralis farinalis )
Değirmen güvesi (Ephestia kuehniella)
Tatlı kurt ( Lasioderma serricorne )

Fumigant

Fumigasyon uygulamalarında kullanılan fumigant lar, farklı formulasyonlarda piyasada kullanıma sunulmaktadır. Genellikle katı, sıvı veya gaz halinde bulunan bu kimyasal maddeler, uygulama yapılacak ürünün tipi, zararlı türü ve yaşam formu, uygulama yapılacak alanın özellikleri ve çevre şartlarına göre tercih edilir. Bu tercihler uygulamanın başarısını doğrudan etkilemektedir.

Fumigant Nedir

Fumigasyon işleminde kullanılan katı, sıvı ve gaz halinde olup, ancak gaz haline dönüştükten sonra öldürücü etkisi olan maddelerdir. Fumigantlar, zararlının sinir sistemini veya solunumuna engel olmak suretiyle öldürür.

Fumigant İlaçlar Ve Zararlı Etkileri

  • Fumigant ilaçlar aşındırıcı maddeler olup taşındıkları kapları, fumigasyon odasını, bağlantı ve diğer aksamı aşındırırlar
  • Fumigant ilaçlar uygulandıkları maddelerde kalıcı ve istenilmeyen kalıntı bırakabilirler.
  • Fumigant aktif fizyolojik madde olup canlı nebatları meyve veya sebzeleri ya bozar veya tahrip eder, tohumların çimlenme gücünü azaltabilir.
  • Fumigant lar, patlayıcı, yanıcı olduklarından tehlike yaratabilirler.

Fumigant İlaçlar Ve Aranan Özellikler

  • Kolay gaz haline geçebilmeli
  • Yüksek nüfuz özelliğine sahip olmalı
  • Gıda maddelerinin kalitesini ve tahumların çimlenmesini bozmamalı
  • Kalıntı bırakmamalı ve etkisi çabuk kaybolmalı
  • Kolay patlayıp ateş almamalı

Fumigasyon İlaçları

Türkiye’de ruhsatlı bazı fumigant maddeler ve kimyasal özellikleri.

Methyl bromide (CHɜBr)

Formül: CHɜBr
Kaynama noktası: 3,56 °C
Donma noktası: -93 °C
Molekül ağırlığı: 94,94
Yoğunluk: 1,73 g/cm³
Özgül ağırlığı (Hava=1) :3,27 (0 °C)
Latent buharlaşma ısısı: 61,52 Cal/gr
Hava parlama limiti: Yanıcı değildir. Açık sahalarda yangın söndürücü olarak kullanılır.
Suda erirliği: 25 °C’ de 1,34 gr/100 ml.
Organik çözücülerde erime: Alkol, eter ve kloroformda erir.
Kimyasal özelliği: Organik maddelerin bilhassa lastiğin kuvvetli eriticisidir.
IUPAC adı: Bromomethane
Metil bromid, renksiz, zehirli bir gazdır, diğer bir adı da Bromometan’ dır.  Özellikle yoğun tarım yapılan sera, kök bitkileri yetiştirilen alanlarda toprak kökenli hastalık, zararlıları yok etmek için kullanılır. Aynı zamanda depolanmış ürün zararlılarına karşıda geniş kullanım alanı mevcuttur.

Fosfin (Hidrojen Fosfit HɜP)

Formül: HɜP
Kaynama noktası: -87,4 °C
Donma noktası: -133,5°C
Molekül ağırlığı: 34,04
Özgül ağırlığı (Hava=1) : 1,214 (0 °C)
Latent buharlaşma ısısı: 102,6 Cal/gr
En düşük patlama noktası: % 1,7
Suda erirliği: Çok az erir.
Kimyasal özelliği: Kaynama noktası çok düşük olduğu için sıvılaştırmış olarak kullanmak mümkün değildir.
IUPAC adı: Phosphane
Nüfuz kabiliyetinin yüksek olması kalıntı sorununun çok düşük düzeyde bulunması gibi olumlu özelliklerinden dolayı çok geniş uygulama alanı bulan bir fumigant tır.  Çok zehirli olan bu gaz karpit kokusunda olup alev alıcı özelliğe sahiptir. Birkaç metal dışında bütün metalleri oksitleyici ve aşındırıcı etkisi vardır.

Dichlorvos (DDVP)

Formül: C₄Fl₄Cl₂OP₄
Koku: Karakteristik
Kaynama noktası: 35 °C
Donma noktası: -18°C
Molekül ağırlığı: 20,98
Özgül ağırlığı (Hava=1) : 7,6
Havada alevlenme limiti: Yanıcı değildir.
Suda erirliği: Suda %1 oranında erir. Birçok organik solventlerde çözünür.
IUPAC adı: 2,2-dichlorovinyl dimethyl phosphate
Kısaca DDVP denilen bu bileşiğin insektisid özelliği 1951 yılında ortaya konulmuştur. Kehribar renginde kendine özgü kokulu bir sıvıdır. Oda sıcaklığında su ile %1 oranında kerosende %2-3 oranında karışabilir. Organik eriticilerin çoğunda tamamen çözünür.

Fumigasyon Ve Doz

Zararlı etmeni öldürebilecek fakat üzerindeki konukçuya zarar vermeyecek ilaç kullanma oranına Doz denir. Gazlanan boşluğun beher hacmi için ağırlık olarak hesaplanan kimyasal madde miktarı veya kullanılacak fumigant’ ın ton’ a m² veya m³’ e tatbik edilecek gr veya cm³ miktarıdır.
Bir fumigasyon işlemi sırasında zaman kısıtlaması varsa(Süre yarıya indirilerek fumigasyon işlemi tamamlanacaksa) Doz: %50 artırılarak sonuca gidilebilinir. Bir fumigasyon işlemi sırasında zaman kısıtlaması yoksa (Süre İki katına çıkarılarak fumigasyon işlemi tamamlanacaksa) Doz: 1/3 oranında düşürülebilir.

Fumigasyon

Fumigasyon Avantajları

  • Zararlının bulaşmış olduğu ürüne direk olarak uygulanabilen bir yöntemdir,
  • Difüzyon yüksekliği nedeniyle ürünün en uç noktalara kadar işlemesi ve homojen olarak dağılması,
  • Kalıntı ve koku oranı tolerans sınırları içinde bulunması,
  • Kısa sürede büyük miktardaki ürüne uygulanabilmesi,
  • Zararlının tüm biyolojik safhalarına etki etmesi,
  • Diğer mücadele yöntemlerine karşı daha az masraflı olması,
  • Kısa sürede büyük miktarlardaki ürüne uygulanması,

Fumigasyon işleminin en çok uygulandığı alanlardan biriside, ithalat ve ihracatta kullanılmasıdır. Bu sayede hem ülkemize giden hem de ülkemizden çıkan ürünlerde zararlıların önlenmesidir.

Fummigasyon Atıklarının İmhası

Fumigasyon işlemi sona erdikten sonra, kullanılan fumigant atıklarının ortamdan çıkarılması ve imhası bazı güvenlik tedbirleri dâhilinde yapılmalıdır. Fumigant atıkları, reaksiyona girmeyen aktif madde içerdikleri için, toplanıp imha edilmelidir. Atıkların toplanması ve imha işlemini yapacak personel gerekli koruyucu kıyafeti, eldiveni ve tam yüz maskesi kullanmalıdır. İmha işlemi personel tarafından yapılabildiği gibi Çevre ve Şehircilik bakanlığından ruhsatlı atık imha şirketlerine de yaptırılabilir. Bu noktada atıkların taşınması konusunda gerekli koruyucu tedbirler alınmalıdır. Şayet imha işlemini personel yapacak ise, mutlaka açık havada ve insanlardan uzak alanlarda yapılmalıdır. Atık imha işlemi içi su doldurulmuş varillerde atıkların su altında 2 gün tutulması şeklinde yapılabilir. Yağışlı havalarda parlama ve patlama riskine karşı Fumigasyon atık imhası yapılmamalıdır.

Fumigasyon Uygulamalarında Zehirlenme

Uygulamalarda zehirlenme fumigant gazının solunması, fumigant ın veya tozlarının yutulması şeklinde oluşabilir. Fumigasyon sonucu zehirlenme belirtileri gösteren kişiler derhal açık havaya çıkartılmalıdır. Bu kişiler sırt üstü yatırılıp, vücutları sıcak tutulmalıdır. Eğer kıyafetlerine ilaç bulaşmış ise derhal çıkartılmalı, ilaç bulaşan uzuvlar, su ve sabunla yıkanarak temizlenmelidir. Solunum durmuş ise suni solunum yaptırılmalı derhal sağlık kuruluşuna haber verilmelidir. Yoğurt, ayran, süt, tereyağı gibi gıdalar verilmemelidir.

Fumigasyon Zehirlenmeleri Nasıl Meydana Gelir

  • Fumige edilenalana gaz maskesiz girilmesi ile
  • Fumige edilen yerin iyice havalandırmadan içeriye girilmesi ile
  • Fumige edilen alanın bitişiğinde uzun süre kapalı bir alanda kalınması ile
  • Tablet veya Pelletlerin yutulması ile zehirlenme gerçekleşebilir.

Zehirlenme Belirtileri Nelerdir

Fumigasyon uygulamaları sonucu oluşan zehirlenmeleri iki grupta incelemekteyiz. Bunlar hafif belirtiler ve ağır belirtiler olarak karşımıza çıkmaktadır. İlk yardım esnasında bu belirtilere dikkat edilmeli ve tedbirler buna göre alınmalıdır.

Fumigasyonda Hafif Zehirlenme Belirtileri
  • Yorgunluk
  • Kulak çınlaması
  • Bulantı
  • Göğüste huzursuzluk
  • Göğüste basınç
 Fumigasyonda Ağır Zehirlenme Belirtileri
  • Hızla yorgunluk
  • Bulantı,
  • Kusma,
  • Mide ağrısı
  • İshal,
  • Baş dönmesi
  • Göğüste ağrılar
  • Nefes alma zorluğu görülebilir.

Fumigant Zehirlenmelerinde İlk Yardım

  • Zehirlenme belirtileri görülen kişi derhal açık havaya çıkarılmalıdır.
  • Sırt üstü yatırılmalı ve sıcak tutulmalıdır.
  • İlaç bulaşmış kıyafetler hemen değiştirilmelidir.
  • Eller ve yüz bol su ve sabunla yıkanmalıdır.
  • Solunum durmuş ise Suni solunum yaptırılmalıdır.
  • Ve acil olarak 112 aranıp acil yardım istenmelidir.

Türkiye genelinde en etkin depolanmış ürün zararlıları kontrolü ve Fumigasyon çözümlerini geliştiriyoruz. Fumigasyon servisi, profesyonel raporlama hizmeti, ilaçlama hakkında bilgi almak ve ücretsiz ön inceleme için 444 3 700 numaralı telefon hattını kullanarak hemen şimdi Entofarma müşteri hizmetlerini arayın.



Profesyonel Hizmet İçin Bizi Arayın...